بن‌بست در بازار میلگرد ترکیه؛ تقابل ضعف تقاضا و محدودیت‌های صادراتی در سایه تغییرات ساختاری اروپا

بازار میلگرد ترکیه در هفته‌های اخیر با ورود به وضعیتی از رکود نسبی و احتیاط در معاملات، میان چالش‌های تقاضای داخلی ضعیف و محدودیت‌های تجاری جدید در بازارهای صادراتی گرفتار شده است؛ وضعیتی که در آن، با وجود تلاش تولیدکنندگان برای حفظ قیمت‌های اسمی، فاصله میان قیمت‌های اعلامی و معاملات واقعی به‌دلیل کاهش قدرت خرید خریداران و افزایش رقابت میان کارخانه‌ها در حال گسترش است و چشم‌انداز آینده بازار را بیش از هر چیز تحت تأثیر تعادل میان عرضه و تقاضای مؤثر قرار داده است.

به گزارش اختصاصی دمیرنیوز، در حال حاضر، بازار میلگرد ترکیه بیش از آنکه در مسیر یک سقوط قیمتی پرقدرت باشد، در وضعیتی قرار گرفته که فاقد هرگونه محرک کافی برای صعود است. اگرچه در منطقه مرمره محدودیت‌های نسبی در عرضه باعث شده قیمت‌ها تا حدودی پایداری خود را حفظ کنند، اما در مناطق جنوبی و ازمیر، فشار فروش به شدت افزایش یافته است. در این میان، شرکت‌های بزرگی نظیر ایچ‌داش (İçdaş) همچنان تلاش می‌کنند قیمت‌های خود را در محدوده ۵۵۵ دلار تثبیت کنند، اما وجود تخفیف‌های موردی در معاملات واقعی نشان می‌دهد که قیمت‌های اسمی با واقعیت‌های بازار فاصله گرفته‌اند. در واقع، قیمت‌های داخلی عمدتاً در بازه ۵۴۰ تا ۵۸۰ دلار و پیشنهادهای صادراتی حول ۵۴۰ تا ۵۷۵ دلار در هر تن نوسان می‌کنند، اما مسئله اصلی تنها سطح قیمت نیست، بلکه کاهش قدرت خریداران و افزایش رقابت برای نقد کردن محصولات، مسیر بازار را در هفته‌های آتی تعیین خواهد کرد. وضعیت فعلی بازار را می‌توان نوعی «انتظار استراتژیک» توصیف کرد؛ خریداران با تعویق خریدهای خود از فشار بر فروشندگان می‌افزایند و فروشندگان نیز به امید کاهش عرضه یا بهبود وضعیت صادرات، از سقوط بیشتر قیمت‌ها جلوگیری می‌کنند که این امر منجر به کاهش حجم معاملات و ایجاد یک تعادل شکننده شده است. نکته قابل توجه این است که ترکیه همچنان یک قدرت بزرگ تولیدکننده محسوب می‌شود و تولید فولاد خام آن در سال ۲۰۲۵ با رشد ۳.۳ درصدی به حدود ۳۸.۱ میلیون تن رسیده است، اما این رشد ظرفیت تولید، با مشکل جدی ضعف تقاضای مؤثر روبه‌روست.

از سوی دیگر، ساختار تولید ترکیه که به شدت به کوره‌های قوس الکتریکی و تأمین قراضه وابسته است، نقش حیاتی برای صادرات ایفا می‌کند، چراکه بدون گردش مستمر محصولات در بازارهای خارجی، چرخه تولید با فشار جدی مواجه می‌شود. در حال حاضر، قیمت‌های فوب میلگرد ترکیه در محدوده ۵۴۰ تا ۵۷۵ دلار قرار دارد و حتی گزارش‌هایی از معاملات پایین‌تر از ۵۴۰ دلار به گوش می‌رسد که نشان‌دهنده کاهش حاشیه سود کارخانه‌ها برای حفظ سهم بازار است. اگرچه شاخص‌های جهانی ثبات نسبی را در محدوده ۵۷۶ تا ۵۷۹ دلار نشان می‌دهند، اما این ثبات به معنای رونق بازار نیست. ترکیه در تلاش است با تنوع بخشیدن به بازارهای خود، از جمله یمن (که مهم‌ترین مقصد صادراتی آن است)، فلسطین، پرو و مصر، از فشارهای موجود عبور کند؛ به‌طوری که در چهار ماه نخست سال جاری، صادرات میلگرد این کشور با ۱۱.۲ درصد رشد به ۱.۵ میلیون تن رسیده است. با این حال، سایه سنگین اتحادیه اروپا بر سر صادرات ترکیه بسیار بلند است؛ چراکه از ژوئیه ۲۰۲۶، اجرای نظام جدید سهمیه واردات فولاد اروپا، پس از عبور از سقف مشخص، تعرفه ۵۰ درصدی را اعمال خواهد کرد. این اقدام نه تنها دسترسی ترکیه به بازار اروپا را محدود می‌کند، بلکه موجب می‌شود مازاد عرضه ترکیه به سمت سایر بازارهای منطقه‌ای هدایت شود و رقابت با صادرکنندگان دیگری همچون روسیه، ایران، مصر و چین در این مناطق به شدت تشدید گردد.

این تحولات در ترکیه، پیامدهای مستقیم و غیرمستقیم مهمی برای بازار فولاد ایران به همراه دارد. از یک سو، اگر بخشی از صادرات ترکیه که اکنون در حال بازآرایی جغرافیای صادراتی خود به سمت بازارهایی مانند یمن، فلسطین، پرو و مصر است، به بازارهای خاورمیانه و شمال آفریقا منتقل شود، رقابت برای فروش در این مناطق به شدت بالا خواهد رفت. از سوی دیگر، قیمت‌های پایین‌تر ترکیه می‌تواند به عنوان یک شاخص مرجع منطقه‌ای عمل کرده و صادرکنندگان دیگر را تحت فشار قرار دهد. برای ایران، این وضعیت یک چالش دوگانه است؛ از یک طرف، کاهش قیمت‌های جهانی می‌تواند رقابت‌پذیری صادرات ایران را دشوارتر کند، زیرا تولیدکننده ایرانی باید فاصله قیمتی رقابتی خود را با ترکیه حفظ کند. از طرف دیگر، در شرایطی که تقاضای داخلی ممکن است نوسان داشته باشد، صادرات همچنان راهبرد اصلی برای فروش باقی می‌ماند و تغییرات ترکیه مستقیماً بر استراتژی‌های صادراتی ایران تأثیر می‌گذارد. اگرچه اثر ترکیه بر بازار داخلی ایران (که تحت تأثیر نرخ ارز، ساخت‌وساز، سیاست‌های بورس کالا و هزینه‌های تولید است) بیشتر غیرمستقیم است، اما ترکیه به عنوان یک شاخص منطقه‌ای، بر انتظارات قیمتی و سقف رقابتی صادرات ایران اثر می‌گذارد. در نهایت، بازار میلگرد ترکیه در حال حاضر نه در مسیر رشد قرار دارد و نه در آستانه سقوط ساختاری؛ بلکه در میان سه عامل تقاضای داخلی، وضعیت صادرات (به‌ویژه در مواجهه با قوانین اروپا) و هزینه‌های تولید، در یک تعادل شکننده حرکت می‌کند که هرگونه تغییر در این عوامل، می‌تواند استراتژی‌های صادراتی و انتظارات قیمتی در کل منطقه، از جمله ایران را بازتعریف کند.